Je webshop draait, de orders komen binnen en in je dashboard staan vijf updates klaar. Klik je op Nu bijwerken of laat je het nog even liggen? Een WooCommerce-webshop vraagt meer onderhoud dan een WordPress-site, omdat elke update de checkout, betaalkoppelingen en voorraad kan breken, de database met orders snel groeit en downtime direct omzet kost. Testen op een staging-omgeving is daarom standaard. Hieronder leg ik uit wat er anders is aan een webshop, uit welke onderdelen het onderhoud bestaat en wat je wanneer doet, met per onderwerp een link naar de verdieping.
Wat is WooCommerce-onderhoud en waarom vraagt een webshop meer?
WooCommerce-onderhoud is het periodiek updaten, back-uppen, beveiligen, testen en monitoren van een WooCommerce-webshop, zodat checkout, betalingen, voorraad en koppelingen blijven werken. Ik leg het meestal zo uit. Het is gewoon WordPress-onderhoud, met daarbovenop een laag die over geld en orders gaat. Die WordPress-basis (core, thema en plugins bijhouden, back-ups, beveiliging) staat uitgebreid in WordPress-beheer: de complete gids. Bij WooCommerce-webshop onderhoud komt daar iets bij wat je op een gewone site nooit hoeft te doen. Je controleert of klanten nog kunnen afrekenen, of een betaling op de juiste orderstatus landt en of je vervoerder en boekhouding nog meedraaien. De WordPress-laag kun je prima uitbesteden via WordPress onderhoud, maar voor een webshop is dat de helft van het verhaal.
Een website is een etalage, een webshop is een winkel met kassa, magazijn en bezorgdienst. Onderhoud aan een webshop betekent dat je zorgt dat de kassa blijft werken, niet alleen dat de etalage er netjes uitziet. Op een bedrijfssite verandert er af en toe een pagina of blog. In een webshop verandert er iets bij elke bestelling, elke klantregistratie en elke voorraadwijziging, en al die gegevens staan in de database.
Dat heeft gevolgen die je pas merkt als je ze kent. Een gewone site komt bijna helemaal uit de paginacache, maar winkelwagen, checkout en Mijn account worden per bezoeker opgebouwd. Gaat er op een website iets mis, dan heb je een kapotte pagina. Gaat het mis in je checkout, dan komen er geen betalingen meer binnen. Je bewaart ook gevoelige gegevens zoals adressen, bestelhistorie en klantaccounts, en daarmee val je onder de AVG. Daarnaast draai je koppelingen met een betaalprovider, een vervoerder en vaak een boekhoudpakket, elk met een eigen updateritme. En de drukte is niet gelijkmatig, want rond acties en feestdagen piekt het. Daarom zie ik bij een webshop de database als het waardevolste deel en de checkout als de plek die nooit mag breken.
De vijf onderdelen van WooCommerce-onderhoud
WooCommerce-beheer bestaat uit vijf onderdelen, en elk ervan heeft een eigen artikel in onze kennisbank. Hieronder per onderdeel wat het is, waar het in de praktijk misgaat en wat ik je aanraad.
1. Updates zonder dat je checkout breekt
Een WooCommerce-update is een nieuwe versie van core, thema, WooCommerce zelf of een extensie, en elk daarvan kan je checkout raken. Er verschijnt ongeveer elke vier tot zes weken een nieuwe versie van WooCommerce, met tussendoor herstelversies. Wat ik na een update het vaakst tegenkom, is de melding dat er een database-update vereist is, verouderde templates in het thema (die zie je onder WooCommerce > Status) en extensies die de nieuwe versie nog niet ondersteunen. Mijn advies is daarom streng. Een WooCommerce-update gaat nooit rechtstreeks live, maar eerst naar een staging-omgeving, een kloon van je installatie. Werkt alles, dan voer je de update opnieuw uit op live, buiten piekuren, en doe je meteen een testbestelling.
Eén regel wil ik je echt meegeven. Zet nooit de staging-database terug over een draaiende webshop, want alle orders die tussendoor binnenkwamen zijn dan weg. Automatische updates zet ik daarom ook niet aan voor WooCommerce zelf, de betaalplugin en het thema. Het volledige stappenplan staat in WooCommerce updaten zonder dat je checkout breekt.
2. Back-ups van orders en database
Een back-up van een webshop is een kopie van alle bestanden en de volledige database, want daar staan je orders, klanten en voorraad in. Een dagelijkse back-up is het minimum, maar de vraag die ik webshopeigenaren altijd stel is een andere. Hoeveel uur aan orders kun je missen? Sinds HPOS (High-Performance Order Storage) staan orders in eigen databasetabellen, dus een back-up van alleen een deel van de database is waardeloos. Bij een oudere shop zie je onder WooCommerce > Instellingen > Geavanceerd > Functies welke opslag actief is en of je extensies ermee overweg kunnen. Bewaar back-ups meerdere weken, zorg voor minimaal één kopie buiten je server en test het terugzetten voordat je het echt nodig hebt. Hoe je dat aanpakt, lees je in een complete WooCommerce back-up maken.
3. Beveiliging van beheer, betalingen en klantgegevens
Beveiliging van een webshop werkt in drie lagen, namelijk het beheer, het betaalproces en de klantgegevens. Het beheer bescherm je met een firewall (WAF) en tweestapsverificatie (2FA) voor iedereen met de rol Beheerder of Winkelmanager. Het betaalproces laat je over aan een betaalprovider zoals Mollie, zodat kaartgegevens je site nooit raken en de zware eisen van PCI DSS, de beveiligingsnorm voor kaartbetalingen, grotendeels bij de provider liggen. Klantgegevens vallen onder de AVG. Let daarnaast op card testing, waarbij criminelen gestolen kaarten uitproberen met kleine bestellingen, en ruim spam in productreviews en nepaccounts regelmatig op.
De uitwerking staat in je WooCommerce-webshop beveiligen en in WordPress-beveiliging: de complete gids. Zijn bij een hack klantgegevens buitgemaakt, dan heb je te maken met de meldplicht bij een datalek. Voor het opruimen zelf is er onze dienst WordPress gehackt.
4. Snelheid van winkelwagen en checkout
De snelheid van een webshop hangt af van de pagina’s die niet uit de cache komen, en dat zijn precies winkelwagen, checkout en Mijn account. Daardoor kan je homepage vlot laden terwijl klanten bij het afrekenen zitten te wachten. Op die pagina’s maken PHP-workers (de processen die je pagina’s opbouwen), object caching en een opgeschoonde database het verschil. Wat ik zelf als eerste opruim, zijn verlopen sessies en oude geplande acties van de Action Scheduler onder WooCommerce > Status > Geplande acties. Daarna kijk ik naar afbeeldingen en naar plugins die eigenlijk niemand meer gebruikt.
Meer lees je in WooCommerce-webshop traag en in het artikel over object caching in WordPress. Waarom dit ertoe doet, staat in wat een trage webshop kost aan conversie. Liever laten doen? Dan is WordPress snelheid optimalisatie de dienst die erbij past.
5. Koppelingen met betaal-, verzend- en boekhoudplugins
Een koppeling is een verbinding tussen je webshop en een externe dienst, zoals Mollie, Sendcloud of Moneybird. Koppelingen breken door updates, door API-wijzigingen bij de partner, door verlopen API-sleutels of door webhooks die je eigen firewall of onderhoudsmodus tegenhoudt. Een webhook is een bericht van die partner aan je shop, bijvoorbeeld dat een betaling is gelukt. Het verraderlijke is stille uitval. Een boekhoudkoppeling die weken niets synchroniseert, valt pas op als je boekhouder belt. Test daarom elke maand elke koppeling, zoals beschreven in koppelingen in WooCommerce onderhouden. Orderbevestigingen tel ik ook als koppeling. Komen die niet aan, lees dan over e-mails vanuit WooCommerce die niet aankomen of kijk naar onze add-on transactionele e-mail, Dropper, onze eigen dienst voor automatische mails.
Betaling, verzending en btw bijhouden
Betaling, verzending en btw stel je één keer in, maar ze vragen onderhoud omdat de buitenwereld verandert. Bij betaalmethoden is iDEAL voor Nederlandse webshops de standaard, en iDEAL gaat de komende jaren over in Wero. Je betaalplugin en de methoden die je in de checkout toont, moeten dus mee. Hoe je dat inricht, lees je in betaalmethoden instellen in WooCommerce.
Verzending lijkt statisch, maar vervoerders passen geregeld hun tarieven aan en dan kloppen je verzendzones en verzendkosten niet meer. Labels en track-and-trace lopen meestal via Sendcloud of MyParcel. Zie verzendmethoden en verzendkosten instellen. Bij btw werk je met 21 en 9 procent en maak je facturen via een factuurplugin of je boekhoudkoppeling. Controleer die instellingen bij elke tariefwijziging en zodra je naar andere EU-landen gaat verkopen, want dan krijg je met de OSS-regeling te maken. Lees daarvoor btw en facturen instellen in WooCommerce.
Onderhoudskalender voor je WooCommerce-webshop
Een onderhoudskalender verdeelt al het onderhoud van je WooCommerce-webshop over vaste momenten, zodat je niets vergeet. Dit is mijn advies en geen norm. Een kleine shop kan het rustiger aan doen.
| Frequentie | Taken |
|---|---|
| Dagelijks | Back-up gelukt, uptime-meldingen bekijken, komen orders en betalingen binnen (let op de status “in behandeling”). |
| Wekelijks | Updates testen op staging, malwarescan en inlogpogingen bekijken, foutlog onder WooCommerce > Status > Logs. Voorraadmeldingen, orders met status “mislukt” of “wacht op betaling” en openstaande terugbetalingen nalopen. Spam in reviews en nepaccounts verwijderen. |
| Maandelijks | Testbestelling per betaalmethode, koppelingen en webhooks controleren, een back-up terugzetten op een testomgeving als oefening, database opschonen (sessies, geplande acties), snelheid van de checkout meten, beheerders nalopen. |
| Per kwartaal | Plugins en extensies opruimen, verzend- en btw-instellingen controleren, licenties van betaalde extensies, kapotte links en verwijderde productpagina’s. |
| Jaarlijks of voor piekperiodes | PHP-versie, hostingcapaciteit (past het pakket nog bij het aantal orders), actiekalender en updatestop plannen. |
Verwijder een uitverkocht product niet zomaar, maar stuur de URL met een 301-redirect door naar de categorie. Voor de algemene WordPress-taken die naast deze kalender lopen, gebruik je de onderhoudschecklist voor WordPress.
Onderhoud plannen rond drukke periodes
Een updatestop is een afgesproken periode waarin je geen functionele updates uitvoert op je webshop. Mijn advies is om in de twee tot drie weken voor Black Friday, rond Sinterklaas en in december alleen beveiligingsupdates te doen, en die ook dan eerst op staging. Je drukste verkoopdag is de slechtste dag om te ontdekken dat je betaalplugin hapert. Zo bereid ik een piek voor.
- Doe grote updates in de rustige weken voor de piek.
- Plaats vóór de piek een volledige testbestelling per betaalmethode.
- Maak vlak voor de piek zelf een extra back-up via Installatron, want het automatische back-upschema blijft gewoon gelijk.
- Spreek af wie er bij je hosting of beheerder bereikbaar is als er iets misgaat.
De fouten die ik rond dit soort momenten het vaakst zie, zijn steeds dezelfde. Iemand update zonder verse back-up, schakelt plugins alleen uit in plaats van ze te verwijderen, of zet de staging-database terug over de live shop. Gebruik de onderhoudsmodus alleen voor geplande werkzaamheden buiten piekuren. WordPress zet je site bij elke update overigens zelf ook kort in onderhoudsmodus, dus schrik daar niet van.
Eerste hulp bij een offline webshop
Een offline webshop is een shop waar klanten niet kunnen bestellen, en dat heeft bijna altijd één van drie oorzaken. Stel eerst vast welke situatie het is, want de aanpak verschilt.
- De hele shop is onbereikbaar en je ziet een statuscode tussen 500 en 504. Meestal zit het probleem dan in de hosting, PHP of een plugin die vastloopt.
- De shop werkt, maar de checkout of de betaling niet. Dat komt vaak door een recente update of een betaalkoppeling.
- Je betaalprovider heeft zelf een storing. Kijk dan op de statuspagina van de provider voordat je aan je eigen shop gaat sleutelen.
Niet elke storing valt meteen op. Een plotselinge daling in het aantal orders of betaalde orders is vaak het eerste teken van een kapotte checkout of betaalkoppeling, dus houd je ordercijfers in de gaten. Moet je een back-up terugzetten, exporteer dan eerst de orders die na die back-up zijn binnengekomen, anders ben je ze kwijt. Het volledige stappenplan staat in wat je doet als je webshop offline is.
Hosting en onderhoud zijn twee verschillende dingen
Hosting is de omgeving waarin je webshop draait, onderhoud is het beheer van de shop zelf. Bij hosting gaat het om servercapaciteit, PHP-workers, caching, back-ups op serverniveau, een firewall en het SSL-certificaat. WooCommerce draait op WordPress, dus de basis is dezelfde als bij managed WordPress hosting, met daarbovenop de eisen van checkout en orders. Onderhoud gaat over updates testen, koppelingen controleren, testbestellingen doen en opruimen. Goede hosting maakt onderhoud makkelijker, maar vervangt het niet. Een server ziet niet dat je iDEAL-plugin na een update geen orders meer op betaald zet.
Wat we bij Surver regelen met managed WooCommerce hosting, is vooral de omgeving. Je shop draait op LiteSpeed-servers met NVMe-opslag en LiteSpeed Cache, en OPcache staat standaard aan. We maken automatisch dagelijkse, wekelijkse en maandelijkse back-ups, die je kosteloos zelf terugzet via JetBackup 5 in cPanel. De ModSecurity-firewall en malwarescans met Imunify zitten in elk pakket, en je SSL-certificaat van Let’s Encrypt is gratis en verlengt automatisch zolang je DNS naar Surver wijst. Een staging-omgeving maak je zelf door je installatie te klonen in Installatron, en of er aan onze kant iets speelt, zie je op status.surver.nl. Wil je het onderhoud van de shop zelf ook niet doen, dan testen en monitoren we bij WooCommerce beheer je checkout, betaalmethoden en koppelingen zoals Mollie, Sendcloud en je boekhoudpakket. Onze firewall laat de webhooks van die diensten dan gewoon door.
Waar begin je deze week?
Weet je niet waar je moet beginnen? Pak dan eerst de drie acties die het meeste risico wegnemen.
- Controleer of je laatste back-up de database met orders bevat en of je hem echt kunt terugzetten.
- Zorg dat je een staging-omgeving hebt en gebruik die voor de volgende WooCommerce-update.
- Doe één testbestelling met iDEAL en creditcard en kijk of de order, de bevestigingsmail en de boekhoudkoppeling kloppen.
Loop je daarbij ergens vast, of zie je iets wat je niet thuis kunt brengen? Onze support kijkt met je mee.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak moet je WooCommerce updaten?
Ongeveer elke vier tot zes weken verschijnt er een nieuwe versie, met tussendoor kleinere herstelversies. Beveiligingsupdates voer je zo snel mogelijk uit. Functionele updates doe je pas na een test op staging en buiten drukke periodes.
Kan ik WooCommerce-onderhoud zelf doen?
Ja, bij een kleine webshop met weinig koppelingen kan dat prima, mits je back-up en staging-omgeving op orde zijn en je vaste momenten inplant. Bij veel koppelingen of veel omzet is uitbesteden verstandiger. Bij Surver kun je hosting en onderhoud los van elkaar of samen afnemen.
Hoe zet ik mijn WooCommerce-webshop in onderhoudsmodus?
WooCommerce heeft een eigen “binnenkort beschikbaar”-modus voor je winkel onder WooCommerce > Instellingen > Site zichtbaarheid. Gebruik die alleen voor geplande werkzaamheden buiten piekuren. Controleer daarbij dat de webhooks van je betaalprovider blijven werken.
Wat gebeurt er als je een webshop niet onderhoudt?
Verouderde plugins worden kwetsbaar, updates stapelen zich op tot ze samen conflicten geven en de database groeit, waardoor de checkout trager wordt. Zonder geteste back-up wordt herstel dan duur. Lees meer over wat er gebeurt als je WordPress niet onderhoudt.
