Je beheert drie, vijf of tien WordPress-sites en elke week hetzelfde ritueel: overal apart inloggen, overal dezelfde updates draaien, overal dezelfde plugins bijhouden. Ergens onderweg denk je: dit moet toch handiger kunnen? WordPress Multisite is het ingebouwde antwoord: één WordPress-installatie die een heel netwerk van sites draait, met één dashboard, één set plugins en één updatemoment. Klinkt als de oplossing voor alles, maar dat is het nadrukkelijk niet voor iedereen. We beginnen daarom bij de keuze, want een verkeerd gekozen multisite is lastiger terug te draaien dan hij was op te zetten.
Wanneer multisite de juiste keuze is (en wanneer niet)
Multisite werkt goed wanneer de sites in het netwerk echt bij elkaar horen: dezelfde eigenaar, dezelfde beheerder, vergelijkbare techniek. Denk aan een bedrijf met meerdere merken of vestigingen, een meertalige opzet met een site per taal, of een organisatie met afdelingssites. Eén updatemoment, gedeelde thema’s en plugins, en gebruikers die met één account bij meerdere sites kunnen: daar zit de winst.
Waar multisite een slechte keuze is: losse klantsites van een bureau. Alle sites in een netwerk delen dezelfde database en dezelfde bestanden. Dat betekent: gaat het netwerk plat, dan liggen álle sites plat. Wil één klant vertrekken, dan is het losweken van zijn site uit het netwerk een serieuze migratieklus. En niet elke plugin werkt goed binnen multisite. Onze mening, gebaseerd op wat we bij klanten zien: beheer je sites van verschillende eigenaren, kies dan losse installaties op een goed hostingpakket. Multisite is voor sites die als één geheel geleefd en beheerd worden.
Vooraf: twee keuzes en één vangnet
De eerste keuze maak je bij de installatie en die staat daarna vast: krijgen nieuwe sites in het netwerk een subdomein (site1.jouwdomein.nl) of een submap (jouwdomein.nl/site1)? Submappen zijn technisch het eenvoudigst; subdomeinen ogen zelfstandiger maar vereisen een zogeheten wildcard-instelling in je DNS (het adresboek van je domein). Wil je later volledig eigen domeinnamen per site, dan kan dat met domain mapping: je koppelt dan bijvoorbeeld merk-a.nl aan site 1 in het netwerk. Dat regel je per site in de netwerkbeheer-instellingen, waarbij elk gekoppeld domein wel naar je hosting moet verwijzen en een eigen SSL-certificaat nodig heeft.
Het vangnet: maak een volledige back-up van bestanden en database voordat je begint. De ombouw naar multisite wijzigt je wp-config.php, je .htaccess én je databasestructuur; met een back-up is elke stap omkeerbaar. Hoe je die maakt lees je in onze complete gids over WordPress back-ups en migratie.
Bij Surver: elke website krijgt bij ons standaard een SSL-certificaat, en bij managed pakketten staan er dagelijkse automatische back-ups klaar. Overleg bij twijfel over de DNS-instellingen voor subdomeinen even met onze support; die is zeven dagen per week bereikbaar.
Multisite activeren, stap voor stap
- Open wp-config.php via de bestandsbeheerder van je hostingpaneel en voeg boven de regel met “stop editing” deze regel toe: define(‘WP_ALLOW_MULTISITE’, true);
- Herlaad je dashboard. Onder Extra staat nu het nieuwe onderdeel Netwerkinstallatie.
- Deactiveer eerst al je plugins (dat vraagt WordPress hier expliciet), kies subdomeinen of submappen en klik op Installeren.
- WordPress toont nu twee codeblokken: één voor wp-config.php en één voor .htaccess. Plak beide op de aangegeven plek in die bestanden en sla op.
- Log opnieuw in. Bovenin de werkbalk staat nu Mijn sites met daaronder Netwerkbeheer: de nieuwe bovenlaag van waaruit je het netwerk bestuurt.
- Activeer je plugins opnieuw, nu bewust per site of netwerkbreed (daarover hieronder meer), en maak via Netwerkbeheer je eerste extra site aan.
Zo verandert je beheer: rollen, plugins en updates
Multisite introduceert een nieuwe rol boven de vertrouwde beheerder: de superbeheerder (super admin). Alleen de superbeheerder installeert thema’s en plugins, maakt sites aan en beheert het netwerk. De beheerders van de afzonderlijke sites kunnen alleen activeren wat de superbeheerder beschikbaar stelt, en content beheren op hun eigen site. Dat is precies de kracht voor organisaties: een afdeling kan zijn eigen site vullen zonder ooit iets aan de techniek te kunnen slopen.
Plugins en thema’s installeer je één keer op netwerkniveau. Daarna kies je per plugin: netwerkbreed activeren (actief op alle sites, handig voor je cache- en beveiligingsplugins) of beschikbaar stellen zodat sites hem zelf activeren. Updates draai je één keer voor het hele netwerk, en dat is de grote tijdwinst. De keerzijde: één slechte plugin-update raakt meteen al je sites. De veilige updateroutine met back-up vooraf en controle achteraf weegt bij multisite dus nog zwaarder dan bij een losse site.
Bij Surver: bij onze managed pakketten verzorgen we de updates inclusief compatibiliteitscheck vooraf, en scannen we op malware. Juist bij een netwerk, waar één probleem alle sites raakt, is dat vangnet veel waard.
De beperkingen die je vooraf moet kennen
Drie zaken waar netwerkbeheerders in de praktijk tegenaan lopen. Back-ups en migraties zijn complexer: alle sites delen één database, dus één site apart terugzetten of verhuizen vergt specialistischer werk dan bij losse installaties. Plugincompatibiliteit: de meeste grote plugins ondersteunen multisite netjes, maar controleer het vooraf per plugin, zeker bij webshops en ledenomgevingen. En resources: alle sites delen de kracht van één hostingomgeving, dus een piek op één drukke site voelt het hele netwerk. Groeit je netwerk, groei dan tijdig mee in je hostingpakket.
Is dit jouw route?
Samengevat: multisite is uitstekend gereedschap voor een samenhangende familie van sites onder één beheerder, en de verkeerde keuze voor losse sites van verschillende eigenaren. Twijfel je nog aan je opzet, bouw dan eerst één site goed op met onze startgids voor het maken van een website met WordPress; uitbreiden naar een netwerk kan altijd nog. En verdiep je vóór de overstap in wat het beheer van WordPress allemaal omvat via onze complete gids over WordPress-beheer, want bij multisite doe je dat beheer voortaan voor alle sites tegelijk.
